Dlaczego usuwanie pazurów nigdy nie jest rozwiązaniem (i co robić zamiast tego)

Podrapana kanapa, firanki w strzępach i kot wyraźnie z siebie zadowolony. To potrafi zirytować, a niektórzy nadal radzą: „po prostu usuń mu pazury”. Zanim ktokolwiek weźmie to pod uwagę, wyjaśnijmy, co naprawdę oznacza taki zabieg i dlaczego są znacznie lepsze rozwiązania. Obejrzyj krótki film powyżej, a potem czytaj dalej.

Na czym naprawdę polega usuwanie pazurów

Usuwanie pazurów (termin medyczny to onychektomia) brzmi jak manicure. Ale nim nie jest. Koci pazur wyrasta bezpośrednio z ostatniego paliczka, czyli kości na końcu palca. Żeby nie odrósł, trzeba amputować ten ostatni paliczek w każdym palcu łapy — zwykle dotyczy to obu przednich łap.

Żeby łatwiej było ci to sobie wyobrazić: to tak, jakby obciąć każdy palec dłoni na wysokości ostatniego stawu.

Dlaczego ten zabieg szkodzi

Koty chodzą na palcach, a pazury pomagają im utrzymywać równowagę, wspinać się, rozciągać i bronić. Usunięcie końcówki każdego palca zmienia sposób, w jaki kot stoi i się porusza. Skutki mogą towarzyszyć mu przez całe życie.

Badanie z 2017 roku opublikowane w Journal of Feline Medicine and Surgery porównywało koty po zabiegu usunięcia pazurów z kotami, które go nie przeszły. U kotów po zabiegu stwierdzono:

• około 3 razy większe ryzyko bólu pleców
• około 4 razy większe ryzyko gryzienia
• około 7 razy większe ryzyko oddawania moczu lub kału poza kuwetą

U wielu kotów po zabiegu zdjęcia rentgenowskie wykazały też pozostawione w łapach fragmenty kości, które dodatkowo zwiększały prawdopodobieństwo problemów. Badacze wiążą te problemy z przewlekłym bólem. Koty bardzo dobrze ukrywają ból, dlatego często pozostaje on niezauważony. Kot, który omija kuwetę (bo piasek drażni bolące łapy) albo gryzie przy dotyku, nie jest „trudny”. Być może po prostu cierpi.

Usuwanie pazurów jest zakazane w Hiszpanii

Obowiązująca w całej Hiszpanii Ley 7/2023 (hiszpańska ustawa o ochronie zwierząt) zakazuje okaleczania zwierząt towarzyszących. Wyjątkiem są wyłącznie rzeczywiste wskazania medyczne lub chirurgiczne potwierdzone przez lekarza weterynarii. Okaleczanie ze względów estetycznych lub dla wygody jest niedozwolone. Hiszpańskie organizacje działające na rzecz dobrostanu kotów wprost wymieniają usuwanie pazurów wśród zabiegów, które są obecnie zakazane. Zakaz obowiązuje też w wielu innych krajach Europy.

Usunięcie kotu pazurów tylko po to, by chronić meble, nie ma uzasadnienia medycznego. Zdarzają się rzadkie przypadki rzeczywistych wskazań medycznych, na przykład guz lub ciężkie zakażenie palca. Decyzję w takich sytuacjach podejmuje lekarz weterynarii.

Dlaczego koty drapią

Drapanie nie jest złym zachowaniem. To niezbędna część kociego życia:

• Pielęgnacja pazurów: pozwala pozbyć się ich starej, zewnętrznej warstwy.
• Rozciąganie: porządne drapanie rozciąga plecy, barki i łapy.
• Znakowanie: gruczoły zapachowe w łapach zostawiają wiadomość: „to moje”.
• Dobre samopoczucie: pomaga rozładować stres i ekscytację (możesz zauważyć, że kot dużo drapie, gdy wracasz do domu).

Nie da się sprawić, żeby kot przestał drapać, i nie należy tego próbować. Chodzi o to, by drapał w odpowiednim miejscu.

Jak uratować kanapę bez krzywdzenia kota

1. Zaproponuj lepszy drapak

Większość kotów woli:

• wysoki i stabilny drapak: na tyle wysoki, by można było rozciągnąć się na całą długość, i na tyle ciężki, by się nie chwiał (chwiejny drapak kot po prostu zignoruje)
• szorstkie powierzchnie, takie jak sznur lub tkanina sizalowa
• możliwość drapania zarówno w pionie, jak i w poziomie: niektóre koty wolą płaskie drapaki kartonowe leżące na podłodze

2. Ustaw go w odpowiednim miejscu

Miejsce ma większe znaczenie niż cena. Ustaw drapaki:

• tuż obok mebli, które kot teraz drapie
• blisko jego miejsca do spania (koty uwielbiają porządnie podrapać po przebudzeniu)
• przy wejściach i tam, gdzie dużo się dzieje, bo właśnie tam lubią zostawiać swoje oznaczenia

3. Zachęć kota do korzystania z drapaka

Wetrzyj w drapak odrobinę kocimiętki (wiele kotów na nią reaguje), pobaw się obok niego wędką i chwal lub nagradzaj kota, gdy z niego korzysta. Nigdy nie karz za drapanie: kara tylko wywołuje strach i nie uczy kota, gdzie ma drapać zamiast tego.

4. Spraw, by kanapa była mniej kusząca — na jakiś czas

Na czas nauki przykryj ulubione miejsce narzutą lub ochraniaczem na kanapę albo wypróbuj przeznaczoną do tego taśmę dwustronną. Gdy drapak stanie się ulubionym miejscem do drapania, zwykle można już zdjąć te zabezpieczenia.

5. Przycinaj końcówki pazurów

Przycinanie samych ostrych końcówek co kilka tygodni ogranicza szkody. Obcinaj tylko przezroczystą końcówkę, nigdy różową część (żywą, unerwioną i ukrwioną tkankę). Jeśli nie masz pewności, jak to zrobić, poproś weterynarza lub groomera o pokazanie.

Jeśli trudno ci sobie z tym poradzić

Jeśli drapanie staje się poważnym problemem albo wygląda na to, że kot drapie z powodu stresu, porozmawiaj z weterynarzem lub wykwalifikowanym kocim behawiorystą. Zawsze istnieje rozwiązanie, które nie wymaga amputacji.

Kanapa ocalała. Pazury zostały. Wszyscy wygrywają — poza drapakiem, który od początku nie miał szans.